Yaprak sigara kâğıdı sektöründe ürünler çoğunlukla “King Size Slim”, “1¼” ya da “Regular” gibi format adlarıyla anılır. Bu adlar sektörde yerleşik kullanımlar olsa da uluslararası bir standartla tanımlanmış değildir ve üreticiden üreticiye milimetrik farklılıklar gösterebilir. Bu nedenle kurumsal iş birliklerinde ve teknik şartnamelerde format adının her zaman milimetre cinsinden ölçü ve yaprak adedi ile birlikte belirtilmesi gerekir. Bu rehberde format adlandırmasının mantığını ve NOVEX’in standart Interleaving Booklet formatlarını özetliyoruz.
Format adlandırmasının mantığı
Bir yaprağın ölçüsü iki boyutla tanımlanır: uzunluk ve genişlik. Format adlarının bir bölümü öncelikle uzunluğu, bir bölümü ise genişliği ifade eder. Ticari adlandırmada bu iki unsur genellikle bir araya getirilir; örneğin “King Size Slim” ifadesinde “King Size” uzunluğa, “Slim” ise genişliğe karşılık gelir.
Uzunluğu ifade eden adlar
- Regular: Sektördeki en kısa yaygın formatlardan biridir. NOVEX’in Regular formatı 69 mm uzunluğundadır.
- 1¼ (One and a Quarter): Regular ile King Size arasında yer alan bir formattır. Yaygın açıklamaya göre adı, tek genişlikteki kâğıda kıyasla yaklaşık dörtte bir oranında daha geniş olmasından gelir. NOVEX’in 1¼ formatı 75 × 44 mm ölçüsündedir.
- King Size: Daha uzun format ailesini tanımlar. NOVEX’in King Size formatları 107–108 mm uzunluğundadır.
Genişliği ifade eden adlar
King Size ailesinde genişlik farkı “Slim”, “Super Slim” ve “XL” gibi eklerle belirtilir. Bu ekler göreli ifadelerdir; mutlak değer ancak milimetre cinsinden ölçüyle anlam kazanır:
- Super Slim: King Size ailesinin en dar seçeneğidir; NOVEX’te 36 mm genişliktedir.
- Slim: Orta genişlik seçeneğidir; NOVEX’te 44 mm genişliktedir.
- XL: Daha geniş seçeneği tanımlar; NOVEX’te 53 mm genişliktedir.
Görüldüğü gibi Regular format ile King Size Super Slim aynı genişliğe (36 mm), 1¼ ile King Size Slim de aynı genişliğe (44 mm) sahiptir. Bu da format adının tek başına yeterli olmadığını, ölçünün her iki boyutuyla birlikte belirtilmesi gerektiğini gösterir.
Standart Interleaving Booklet formatları
NOVEX tesisinde çok formatlı Interleaving Booklet hatlarında üretilen standart formatlar aşağıdaki tabloda yer almaktadır. Ölçüler “uzunluk × genişlik” olarak verilmiştir.
| Format | Ölçü (uzunluk × genişlik) | Yaprak adedi |
|---|---|---|
| King Size Slim | 108 × 44 mm | 32 |
| King Size Super Slim | 108 × 36 mm | 32 |
| Regular | 69 × 36 mm | 50 |
| King Size XL | 107 × 53 mm | 32 |
| 1¼ (One and a Quarter) | 75 × 44 mm | 50 |
Yaprak adedi ve booklet ölçüsü
Standart formatlarda King Size ailesi 32 yaprak, daha kısa olan Regular ve 1¼ formatları ise 50 yaprak olarak üretilmektedir. Yaprak adedi; booklet kalınlığını, kapak ölçüsünü, ara ambalaj içindeki dizilimi ve koli düzenini doğrudan etkiler. Bu nedenle yaprak adedinde yapılacak bir değişiklik, yalnızca kâğıt miktarını değil kapak ve ambalaj ölçülerini de etkileyen bir şartname kararıdır.
Ölçü toleransı ve kontrol
Formatın tutarlılığı, kesim ve ölçülendirme aşamalarındaki hassasiyete bağlıdır. Interleaving yapıda genişlik dilimleme aşamasında, uzunluk ise hat üzerindeki kesim biriminde belirlenir. Flat Booklet yapıda ise ölçü, istif hâlindeki kâğıdın giyotin ile kesilmesiyle oluşur. Her iki durumda da üretim süresince düzenli ölçü kontrolü yapılması, partiler arasında boyutsal tutarlılığın korunması açısından önemlidir.

Çok formatlı hatlarda format değişimi
Çok formatlı Interleaving hatlarında farklı formatlar aynı altyapı üzerinde üretilebilir; ancak her format değişimi hat ayarlarının ve ilgili parçaların değiştirilmesini, ardından ölçü kontrollerinin yeniden yapılmasını gerektirir. Bu nedenle üretim planlamasında aynı formattaki siparişlerin mümkün olduğunca bir arada değerlendirilmesi, hat verimliliği ve ölçü tutarlılığı açısından önem taşır. İş ortaklarının format ve miktar bilgisini erken aşamada paylaşması, planlamanın daha sağlıklı yapılmasına katkı sağlar.
Şartnamede format nasıl belirtilmelidir?
Kurumsal iş birliklerinde yanlış anlaşılmaların önüne geçmek için format bilgisinin aşağıdaki unsurlarla birlikte yazılı olarak tanımlanması önerilir:
- Format adı (ör. King Size Slim)
- Milimetre cinsinden uzunluk × genişlik ölçüsü
- Booklet başına yaprak adedi
- Gramaj (g/m²) ve kâğıt tipi
- Booklet yapısı (Interleaving veya Flat Booklet)
- Yapışkan şerit bulunup bulunmadığı
Kâğıt gramajı seçenekleri 12 g/m²’den başlar; farklı gramaj talepleri ayrıca değerlendirilebilir. Tablodaki standart formatlar dışındaki ölçü talepleri, teknik kapasite ve ilgili mevzuat çerçevesinde incelenir. Ayrıntılı ürün bilgisi için Ürünler sayfasını ziyaret edebilir, teknik sorularınızı İletişim sayfası üzerinden iletebilirsiniz.
Bu konuda teknik bilgiye mi ihtiyacınız var?
Kurumsal üretim ve iş birliği talepleriniz için ekibimizle iletişime geçebilirsiniz.
Bu yazı kurumsal ve teknik bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; reklam veya tanıtım niteliği taşımaz.
